Leeuwarden is de hoofdstad van Friesland en een stad die je in één dag goed leert kennen. De leukste bezienswaardigheden zijn de scheve Oldehove, het Fries Museum aan het Wilhelminaplein, de Blokhuispoort, de grachten rond de Nieuwestad en de Prinsentuin, en het Princessehof met zijn keramiekcollectie. Alles ligt binnen een kwartier lopen van het station, en wie het rustiger aan wil doen, huurt een fluisterboot en bekijkt de binnenstad vanaf het water. Sinds Leeuwarden in 2018 Culturele Hoofdstad van Europa was, is het centrum flink opgeknapt en zijn er meer terrassen en kleine winkels dan je van een stad met 130.000 inwoners verwacht.
De Oldehove
De Oldehove is het symbool van Leeuwarden en een toren die nooit is afgebouwd. De bouw begon in 1529, maar de grond bleek te zacht en de toren begon al tijdens de bouw te zakken. Na drie jaar werd het werk gestaakt op 40 meter hoogte. Het resultaat helt bijna twee meter uit het lood, meer dan de toren van Pisa. Je kunt hem beklimmen: 183 treden brengen je naar een uitzicht over de stad, het Friese land en bij helder weer tot aan de Waddenkust. Aan de voet ligt het Oldehoofsterkerkhof, een groot plein waar in de zomer evenementen plaatsvinden.
Fries Museum en Princessehof
Het Fries Museum aan het Wilhelminaplein is het grootste museum van de provincie en vertelt het verhaal van Friesland van de terpen tot nu. De vaste opstelling over Mata Hari, de beroemdste Leeuwardse, trekt de meeste bezoekers, maar ook de zaal over de Elfstedentocht is de moeite waard. Vijf minuten verderop, in de Grote Kerkstraat, zit het Princessehof, het nationale keramiekmuseum. Het is gevestigd in het stadspaleis waar Maria Louise van Hessen-Kassel in de achttiende eeuw woonde, de stammoeder van het Nederlandse koningshuis. Het huis waar M.C. Escher werd geboren is een deel van hetzelfde complex.
De Blokhuispoort
Tot 2007 was de Blokhuispoort een gevangenis, en dat zie je nog aan de cellen, tralies en binnenplaatsen. Tegenwoordig zitten er een bibliotheek, ateliers, een hostel, een brouwerij en een aantal cafés. Je kunt vrij rondlopen door de gangen en de oude cellen bekijken. Op zaterdag is er meestal iets te doen, van een markt tot een concert. Het is een goede plek voor de lunch, zeker als het weer tegenzit.
Grachten, Prinsentuin en de Waag
Het mooiste stuk binnenstad ligt tussen de Nieuwestad, de Voorstreek en het Grootschavernek. De grachten zijn hier smaller dan in Amsterdam en de kades vol met terrassen. De Waag uit 1598 staat midden op de Nieuwestad en is het oudste gebouw op het plein. Aan de noordkant van het centrum ligt de Prinsentuin, een park uit de zeventiende eeuw dat ooit de tuin van de Friese stadhouders was. In september staan de bomen nog vol in het blad en is het een rustige plek om even te zitten na het museum.
Op stap in Leeuwarden
Wie meer wil zien, loopt via de Kleine Kerkstraat, in 2012 uitgeroepen tot leukste winkelstraat van Nederland, naar de Bonifatiuskerk aan de rand van het centrum. De 85 meter hoge toren van Cuypers is van verre te zien. Kinderen vinden het Natuurmuseum Fryslân aan de Schoenmakersperk leuk, met een zaal waarin je onder water door het Friese landschap loopt.
Praktisch: zo plan je de dag
Leeuwarden ligt op ruim twee uur treinen van Amsterdam en Utrecht, met een rechtstreekse intercity. Met de auto parkeer je het goedkoopst in de Hoeksterend- of Zaailandgarage, beide op vijf minuten lopen van het centrum. Begin de dag bij de Oldehove als het nog rustig is, loop via de Prinsentuin naar het Princessehof en het Fries Museum, lunch in de Blokhuispoort en besteed de middag aan de grachten en winkelstraten. Wie in september komt, treft de stad in een rustig ritme: de studenten zijn terug, de terrassen zijn open en de grote zomerdrukte is voorbij.
